Tunus: Gannuşi’nin cezası Said muhaliflerine yönelik agresif baskının bir göstergesi
Tunus Terörle Mücadele Mahkemesi, muhalefetteki Nahda Partisi lideri Gannuşi’ye, geçen yıl bir cenaze töreninde yaptığı açıklamalar nedeniyle 15 Mayıs’ta bir yıl hapis ve para cezası verdi.Uluslararası Af Örgütü Orta Doğu ve Kuzey Afrika’dan sorumlu müdür yardımcısı Rawya Rageh, “Tunus yetkilileri giderek baskıcı, belirsiz ifadelerle ifade edilmiş yasaları baskı yapmak ve muhalifleri ve muhalif figürleri tutuklamak, soruşturmak ve bazı durumlarda kovuşturmak için bir bahane olarak kullanıyor. Rashed Ghannouchi’nin mahkumiyeti, insan hakları ve muhalefete yönelik artan bir baskıyı ve derinden endişe verici bir örüntüyü gösteriyor” dedi.“Ülkenin en büyük partisinin liderinin bir yıl önce yaptığı açıklamalardan dolayı, sadece ifade özgürlüğü hakkını kullanarak cezalandırılması, devam eden davaların arkasındaki siyasi motivasyonların bir başka göstergesidir.”22 Şubat 2022’de Gannuşi, bir cenaze töreninde, ölen kişiyi “bir yöneticiden veya zorbadan” korkmayan “cesur bir adam” olarak övdüğü açıklamalarda bulundu. 15 Mayıs’ta Tunus’un terörle mücadele mahkemesi, Gannuşi’yi bu açıklamalara dayanarak mahkum etti, Gannuşi’nin yasal savunma ekibinin bir üyesi ve Ennahda’nın hukuk ofisinin başkanı olan avukat Zeineb Brahmi söyledi.
Gannuşi çeşitli diğer ceza davalarında soruşturuluyor, ancak bu 2011 devriminden bu yana kendisine verilen ilk ceza. Mahkeme, Gannuşi’yi, dini nefreti teşvik eden ifadeler için, kesin koşullara bağlı olarak, müebbet hapis veya ölüm cezası öngören Tunus’un 2015 tarihli terörle mücadele yasasının 14. maddesi uyarınca cezalandırdı. Gannuşi’nin hukuk savunma ekibinin üyelerine göre, kendilerine bir duruşma veya yakın zamanda verilecek bir ceza bildirilmedi.
Polis, 81 yaşındaki Ghannouchi’yi 17 Nisan’da ayrı bir “devlete karşı komplo” davası nedeniyle tutuklamıştı. Bir yargıç, onu ve en az 11 kişiyi, kısmen Ghannouchi’nin 15 Nisan’daki kamuya açık açıklamalarına dayanarak “devletin doğasını değiştirmeye çalışmak” için ölüm cezasını zorunlu kılan bir yasa uyarınca soruşturuyor. Yargıç ayrıca Ghannouchi’yi ve davadaki diğer iki şüpheliyi duruşma öncesi tutukluluğa gönderdi.
Raşid Gannuşi’nin mahkumiyeti, insan haklarına ve muhalefete yönelik giderek artan baskıyı ve derin endişe verici bir örüntüyü ortaya koyuyor.
Rawya Rageh, Uluslararası Af Örgütü
Yetkililer, 18 Nisan’da Ennahda Partisi’nin Tunus’taki genel merkezinde kapsamlı bir arama başlattı ve partiden yapılan açıklamaya göre ülke genelindeki ofislerde toplantı yapılması yasaklandı.
2021’de olağanüstü yetkiler talep ettiğinden beri, Başkan Said, yargı üzerinde nüfuz sahibi olmasını sağlayan kanun hükmünde kararnameler çıkardı ve bir anayasa kabul etti; bu yetkiye yargıçları derhal görevden alma yetkisi de dahildir. Ayrıca, “sahte haber” ve “söylenti” gibi belirsiz terimlere dayalı olarak ağır hapis cezaları öngören kanun hükmünde kararnameler çıkardı.
Tunus’un da onayladığı Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme’nin 19. maddesi ve Afrika İnsan ve Halkların Hakları Şartı’nın 9. maddesi ifade özgürlüğü hakkını garanti altına almaktadır. ICCPR’nin 9. maddesi ve Afrika Şartı’nın 7. maddesi de Tunus makamlarını adil yargılanma hakkına saygı göstermeye mecbur etmektedir.
